Wanneer je naar
Peru gaat, moet je natuurlijk Machu Picchu gezien hebben. Dat is wat elke gids
zegt. Maar wat het meest interessant is, is de toeristen-industrie rondom deze
Inca-stad.
Een trip naar MP
begint voor velen in Cusco. Of voor de echte diehards op internet, want de
beroemde Incatrail is al maanden van te voren volgeboekt. Maar er zijn veel alternatieven.
Wanneer je Cusco binnen rijdt, kom je eerst door het échte Cusco: de voor een
arme omgeving karakteristieke betonnen straten met veel gaten, kleine vervallen
huizen en vooral overal troep. Van bouwmateriaal tot huisvuil, met bijbehorende
roedels van straathonden (allemaal vuilnisbakkies). En te midden van deze chaos
zijn er overal winkeltjes die hetzelfde verkopen, tot rauw vlees open en bloot
op een tafel aan de straat aan toe. Maar dat laat je al snel achter voor een
historisch centrum met straten van
kasseien en een prachtig onderhouden plein. Rondom dit plein staan twee in het
oog springende kerken en voor de rest gerestaureerde oude gebouwen. In deze
gebouwen huizen met name reisbureaus en heel onopvallend alle multinationals
die je in de rest van de wereld vindt (KFC, McDonald’s, Starbucks, etc). Dus
ver weg van de realiteit van Cusco.
Elke tweede
persoon spreekt je aan: massages, truien, mutsen, handschoenen (overigens geen
overbodige luxe, want zodra de zon weg is, is het k-k-k-koud!), zonnebrillen en
natuurlijk tours naar Machu Picchu. Uiteindelijk wil iedereen een graantje
meepikken van de enorme stroom toeristen.
Op de dag dat
onze tweedaagse MP trip begon bleek dat de taxibus vol zat met mensen die bij
verschillende bureaus geboekt hadden, elk met hun eigen prijs. Mocht het nog
niet duidelijk zijn hoe de toeristenindustrie is toegeslagen in Cusco, dan
bleek het wel uit hoe de taxi ons naar de volgende bestemming bracht. Er was
geen minuut tijd om te genieten van het ontzagwekkende uitzicht (bijvoorbeeld
een korte pauze boven op de top van de pas op 4300 meter hoogte, letterlijk
boven de wolken die dag).
Nee, vamos, vamos, vamos. En scheuren dat die gast
deed. De lunch was een aanfluiting; we hebben wel geleerd dat de Spaanse
interpretatie van al dente pasta ongekookte pasta is. Onderweg pikte de
chauffeur nog vijf extra reizigers op, waardoor twee mensen op de grond in de
auto moesten zitten, terwijl hij het extra geld nog eens natelde voordat hij
het in eigen zak stak.
Over een
bijzonder slechte weg kwamen we uren later eindelijk aan bij Hydroeletrica, een
gehucht dat zijn naam dankt aan de electriciteitscentrale die er staat. Hier is
het begin van de trainrails en de wandeling naar Aguas Calientes, een voor ons op dat moment
nog onbekend plaatsje.
Bij aankomst leek het dorpje nog het meest op een uit de
grond gestampt skidorp zoals je ze vindt in de Franse Alpen. Niets authentieks
te vinden, behalve de natuurlijke warm-water bronnen. Vervolgens een ruim uur
gewacht op de gids, die daarna nog een halfuur nodig had om enige orde in zijn
eigen chaos te scheppen. In gebroken Engels leidde hij ons naar het hostel,
waar vervolgens ter plekke de kamerindeling werd verzonnen. Het was een wonder
dat stelletjes bij elkaar belandden... Uit niets bleek dat hij doorhad te maken
te hebben met mensen die dit voor de eerste en waarschijnlijk laatste keer doen.
Of misschien juist wel, getuige het lopende bandwerk van het niveau van de
Cambodjaanse telefoons van Samcung Gaiaxy. In een restaurant vergeven van de
kakkerlakken aten we een zeer goedkope maaltijd voordat we tussen de klamme
lappen doken.
In de hele vroege
ochtend (4:00u) kregen we ontbijt en konden we gaan lopen richting MP, dat om 6
uur de poorten zou openen. Toen wisten we nog niet dat de brug die over de
rivier ligt pas om 5:00u open ging. Doordat we zo vroeg waren, stonden we wel
zo goed als vooraan, terwijl de rij mensen langzaam aangroeide. Dit alles in
het pikkedonker.
De klim omhoog in deze jungle-achtige omgeving had iets weg van het videospel Far Cry, met het verschil dat je niemand neer
hoefte te knallen. De brug met bewakers ging open op vertoon van de juiste papieren
en gaan met die banaan. Het pad was een serieuze klim 500 hoogtemeters, 4
kilometer lang, met honderden anderen hijgend in je nek. Een ruim halfuur later
hoorde je het gegrom van de eerste bussen (waarvoor je ook uren in de rij moest
staan) die aan hun klim begonnen onheilspellend aanzwellen ergens onder je; het
enige dat te zien was ver beneden was de verlichte brug en wat koplampen die
door de bladeren van de bomen schenen.
Boven je zag je contouren van de
bergtoppen; een mooi gezicht en tegelijk het besef dat je nog heel wat te
klimmen had. Ondertussen was een vreemde combinatie van saamhorigheid en
concurrentie ontstaan tussen de klimmers; iedereen wist dat hoe eerder je boven
kwam, hoe groter de kans dat je het ultieme doel kon bereiken, maar tegelijk
wist je ook wel dat je vroeg genoeg was om het samen te kunnen beleven. Het gecultiveerde
ultieme doel is natuurlijk de foto van MP zonder andere mensen erop! Dat je dit
ook op Google kunt vinden, maakt niet uit. Iets voor zessen stond er bovenaan al
een rij van 500 opgetogen mensen te wachten om naar binnen te mogen.
Toen de
deuren open gingen en we op weg gingen naar de plek waar we allemaal al
honderden foto’s van hebben gezien, werd de spanning perfect opgebouwd door een
slingerend pad omhoog. Het laatste gedeelte was afgeschermd door bomen, dus
zodra je uit deze rij met bomen stapt, zie je voor je wat je al zo goed kent:
de ruïnes van Machu Picchu. Er ontstond een uitgelaten sfeer tussen de
mede-klimmers en natuurlijk maakt je dan foto’s van en voor elkaar.
Daarna nog
driekwartier wachten op de zonsopgang onder begeleiding van de stroom mensen
die net als jij deze dag hebben uitgekozen om naar MP te gaan. En dat zijn er
veel! Heel veel... Na twee uur stonden alle ruïnes vol met mensen en hun gids,
herkenbaar aan een gekleurd vlaggetje. Toen wij om 10:30u het wel hadden
gezien, kwam de ontzettende mensenstroom naar binnen pas echt op gang. Wij
liepen alweer naar beneden, om in het nepdorpje voor veel te veel geld heel
slecht eten te bestellen.
Machu Picchu is
prachtig en de omgeving is adembenemend mooi, maar de industrie er omheen maakt
dat je je meer in Disneyworld waant dan in een historisch-archeologische plek.
2500 mensen per dag is gewoon te veel. De 500 mensen die elke dag de Incatrail
lopen zouden eigenlijk de enigen moeten zijn die er mogen komen, niet in de
laatste plaats omdat deze historische plek erg kwetsbaar is; misschien niet
eens geschikt voor massatoerisme. Die tocht is echt zwaar naar ik heb gehoord en
maakt de beleving een stuk authentieker. Misschien samen met een alternatief
route. De mensen die werken in het toerisme weten dat de meeste bezoekers toch
maar één keer komen, dus de service zal hun een zorg zijn. Totdat Tripadvisor
en dergelijke nog meer exposure krijgt, zodat het hopelijk wat normaliseert.
-------English ----------
When you visit Peru, you have to see Machu Picchu. That is
what every book tells you. But what might be even more interesting is the tourist
industry around this Inca city.
A trip to Machu Picchu starts for many in Cusco. Or for the
real die-hards on the internet, because the famous Inca trail is booked months
and months in advance. But there are many alternatives. When you enter Cusco,
you first see the real Cusco: concrete streets with many holes, small ruined
houses and lots of litter, typical for a poor environment. From construction
waste to home garbage, with the complementary groups of stray dogs fighting for
their food and territory. In the middle of this there are little stores everywhere
selling the same products, even raw meat out in the open on tables at the
sidewalk. But when the bus continues, you will leave that behind and enter the
historic centre, with cobble stone streets and a nicely maintained square. This
square is surrounded by two large churches and old restored houses. In these
buildings you will mainly find travel agencies and very discrete all
multinationals from the rest of the world (KFC, McDonald’s, Starbucks, etc.).
So far away from the reality of Cusco.
Every second person approaches you with a purpose: massages,
sweaters, hats, gloves (which is not an unnecessary luxury, because when the
sun is gone it gets c-c-c-cold!), sunglasses and of course all kinds of tours
to Machu Picchu. Ultimately everyone wants to benefit from the enormous flood of
tourists.
At the day our two-day MP trip began, it turned out that the
van was filled with people that had booked at different agencies, each with
their own conditions. If it was not clear how the tourist industry has hit
Cusco, the way the taxi transported us to our destination did. There was not a minute
to enjoy the spectacular views (for example a short stop at the peak at 4300
meters, literally above the clouds that day). No, vamos, vamos, vamos. And what
a heavy foot that driver had! The lunch was a disgrace; the one thing we
learned was that the Spanish interpretation of al dente pasta is uncooked pasta.
Halfway the driver allowed five more travellers in the van, so two persons had
to sit on the floor of the bus. All the extra money went directly into his own
pockets.
Over a very bad road hours later we finally arrived at
Hydroelectrica, a hamlet that owes its name to the power plant there. This is
the start of the train tracks to Aguas Calientes, unknown to us at that moment.
At arrival it turned out to be an artificial village like the ski villages you
can find in the Alpes. Nothing authentic to be found there, apart from the hot
springs. After our hike we had to wait for an hour before our guide arrived,
after which he needed another half-hour to apply some structure to his own chaos.
In bad English he escorted us to our hostels, where he made up the groups per
room at the spot. It was a miracle that the couples ended up in the same room… Nothing
made us believe that he realised that he works with people for whom it is a
once-in-a-lifetime experience. Or perhaps he did, due to the conveyer belt like
level of service, similar to the Cambodian phones of Samcung Gaiaxy. In a
cockroach filled restaurant we had our cheap dinner before we went to bed.
In the early morning (4:00h) we were served breakfast and we
could start our hike to Machu Picchu, which would open its gates at 6:00h. At
that time we did not know that the bridge over the river would not open before
5:00h. Because we were so early, we were almost in the front of the ever
growing line. All of this in the dark.
The hike uphill and the surroundings reminded me of the video game Far Cry, with the
difference that you did not have to shoot anybody. The bridge opened when you
showed the correct papers and off you went. The path was a serious climb of 500
altitude meters, 4 kilometres long, with hundreds of other hikers heavily
breathing in your neck. A fair half-hour later you could hear somewhere far
below you the ominous roaring of the first busses (for which you had to wait
hours as well) slowly making their way uphill, too. The only thing you could
distinguish far down was the illuminated bridge and the headlights of the
busses shining through the trees. Above you could see the silhouettes of the
mountain tops; a beautiful sight. At the same time it made you realise that you
had to climb a lot more… Meanwhile a strange combination of competition and
solidary grew; everybody knew that the sooner you reached the top, the higher
the chance that you realised the ultimate goal, being a photo of MP without other
people. At the other hand the first ones knew that you could enjoy this moment
together with the fellow early birds. That you can find this on Google does not
really matter apparently. Shortly before 6 we were amongst the first 20 people
waiting to pass the gates. When the doors opened and we were on our way to the
place we all knew too well from the hundreds of pictures we have seen before,
the suspension was build up perfectly by the trees blocking the view during
your final ascent. And there it was: the lost Inca town Machu Picchu. In an elevated
mood (pun intended) the fellow early birds made pictures of themselves and each
other.
After that we waited for 45 minutes for the sunrise, accompanied
by the first flood of people who like us picked this very date the visit Machu
Picchu. And that is a lot of people. Two hours later the ruins were filled with
visitors and their guides, recognisable by coloured flags. While we made our
way out of the site at 10:30h, the real stream of visitors started. But we were
on our way to the fake village down, to order a bad meal for too much money.
Machu Picchu is incredible and the scenery breath-taking,
but the industry around this site makes you think you are in Disney World more
than on a historical-archaeological site. 2500 people a day is simply too much;
for starters because this historical city is very vulnerable, maybe not even
suited for mass tourism. The 500 people allowed to do the original Inca trail a
day, should be the only ones that can visit the place. That hike is tough and
makes the experience much more authentic, so I have heard. Perhaps together
with one alternative route. The people working in the tourist industry realise
that the vast majority of the visitors will do this only once, so they cannot
be bothered by providing good service and a unforgettable experience. Until TripAdvisor
gets more exposure than it already does, which hopefully normalises this industry
a bit.
.jpg)
